straatlawaai ramen

straatlawaai isoleren: de juiste ramen & deuren  kiezen


Last van straatlawaai?


Dan is de oorzaak hoogstwaarschijnlijk het buitenschrijnwerk.


De samengestelde geluidsisolatie van een gevelvlak wordt bepaald door het zwakste element. De akoestisch minst performante geveldelen zijn bijna altijd het buitenschrijnwerk.


Enkele voorbeeldjes:


Een basiskennis van de veelgebruikte grootheden qua luchtgeluidsisolatie is nodig om onderstaande goed te begrijpen


gevelvlak van 13,5 m²

  • 5 m² raam (glas+kader) met een RAtr 27 dB(A)
  • 8,5 m² zware muur met een RAtr 50  dB (A)

samengestelde geluidsisolatie van dit gevelvlak: RAtr, samengesteld  31,28 ≈ 31 dB(A)

Een veel voorkomende fout is dat men een voorzetwand gaat plaatsen om de geluidsisolatie van de gevel aan te pakken i.p.v. de lekdichtheid van het raam te verbeteren of het raam te vervangen door een akoestisch beter presterend exemplaar.


Dezelfde gevelsamenstelling als in bovenstaande voorbeeld maar er wordt een voorzetwand geplaatst =  de RAtr van de wand stijgt van 50 dB(A) tot 60  dB A).


De samengestelde geluidsisolatie van dit gevelvlak bedraagt nu RAtr, samengesteld  31,31 ≈ 31 dB(A). Een pak geld kwijt zonder de geluidsoverlast door het straatlawaai te verbeteren.

Wat zegt de norm NBN S01-400-1 : “Akoestische criteria voor woongebouwen” (2008) over de isolatie tegen straatlawaai?


De doelstelling van de norm is om het maximaal geluidsniveau LAeq onder de 34 dB(A) overdag en 29 dB(A) 's nachts te houden om aan de eisten voor normaal akoestisch comfort te voldoen. Om aan de criteria voor verhoogd akoestisch comfort te voldoen is dit respectievelijk 30 dB(A) overdag en 25 dB(A) 's nachts.


In de buurt van luchthavens en treinstations gelden strengere normen als het om een slaapkamer gaat.


Om deze maximale niveaus in de binnenruimtes  te garanderen werden er minimale eisen vastgelegd voor de luchtgeluidsisolatie per gevelvlak.

normaal akoestisch comfort


de luchtgeluidsisolatie van het gevelvlak DAtr  voor slaapkamer, woonkamer, keuken en studeerkamer moet:


  • hoger zijn dan: het niveau van het straatlawaai dat op het gevelvlak invalt - 34 dB(A) + 3 dB *
  • en moet minimaal 26 dB(A) bedragen


* indien de ruimte 2 gevelvlakken heeft die beiden over een ventilatierooster of een gevelelement met een geluidsverzwakkingsindex lager dan RAtr 48 dB bevatten



verhoogd akoestisch comfort


de luchtgeluidsisolatie van het gevelvlak DAtr  voor slaapkamer, woonkamer, keuken en studeerkamer moet beter zijn dan:


  • het niveau van het straatlawaai dat op het gevelvlak invalt - 30 dB(A) + 3 dB *
  • en moet minimaal 30 dB(A) bedragen


* indien de ruimte 2 gevelvlakken heeft die beiden over een ventilatierooster of een gevelelement met een geluidsverzwakkingsindex lager dan RAtr 48 dB bevatten


 

Hoe hoger het geluidsniveau van het staatlawaai LA dat op het gevelvlak invalt hoe beter de luchtgeluidsisolatie van het gevelvlak moet zijn om het equivalente geluidsniveau onder de 30/34 dB (A) te houden.


De hoeveelheid staatlawaai dat op gevel invalt hangt af van:


  • de hoeveelheid wegverkeer, het type voertuig, de snelheid van de voertuigen, de staat van het wegdek, droog of nat wegdek,...


Een akoestisch bureau kan op een relevant tijdstip het straatlawaai komen meten, dit kan zeker interessant zijn voor grotere bouwprojecten. Als er veel ramen besteld moet worden dan kan het economisch interessanter zijn om een geluidsmeting te laten uitvoeren.

Voor ééngezinswoningen laat de norm toe om tabellen te gebruiken.


weg klasse 1 = LA,ref  60 dB(A)


wegen die onder deze klasse vallen zijn:


  • rustige, landelijke wegen rustige verkaveling met enkel lokaal verkeer
  • rustige stadstraten met beperkt lokaal verkeer


weg klasse 2 = LA,ref  65 dB(A)


wegen die tot onder deze klasse vallen zijn stadsstraten met asfalt + 1 rijvak per richting en normaal verkeer


weg klasse 3 = LA,ref  70 dB(A)


wegen die onder deze klasse vallen zijn straten met druk, traagrijdend verkeer


weg klasse 4 = LA,ref  ≥ 77 dB


wegen die onder deze klasse vallen zijn:


  • stadsstraten met intens verkeer
  • wegen met druk verkeer en een betonnen wegdek
  • nationale wegen
  • invalswegen naar steden
  • verbingingswegen naar industrieterreinen met veel vrachtverkeer

De hoeveelheid straatlawaai dat op de gevel invalt LA hangt niet alleen af van de hoeveelheid geproduceerd geluid op de straat maar ook van de geveloriëntatie t.o.v. de straat.

straatlawaai geveloriëntatie

Het straatlawaai dat invalt op de gevel parallel met de weg is gelijk aan het op de straat geproduceerde lawaai.


Het straatlawaainiveau dat invalt op de zijgevel is 3 dB lager dan het op de straat geproduceerde lawaai.


Het geluidniveau dat invalt op de achtergevel is 13 dB lager dan het op de straat geproduceerde lawaai.

Zo voorziet de norm meerdere figuren met geveloriëntaties waaruit de LA bepaald kan worden.

straatlawaai geveloriëntatie
straatlawaai geveloriëntatie
straatlawaai geveloriëntatie
straatlawaai geveloriëntatie

Nu we weten hoeveel geluid er op het gevelvlak invalt kunnen we bepalen welke eisen er aan de luchtgeluidsisolatie van het gevelvlak gesteld worden.

normaal akoestisch comfort


  • DAtr ≥ LA – 34 dB + m*
  • DAtr ≥ 26 dB


* m = 3 dB indien de ruimte 2 gevelvlakken heeft met ramen of ventilatieroosters


DAtr = het verschil tussen  het geluidsniveau buiten en binnen in een normaal bemeubelde ruimte

verhoogd akoestisch comfort


  • DAtr ≥ LA – 33 dB + m*
  • DAtr ≥ 30 dB


* m = 3 dB indien de ruimte 2 gevelvlakken heeft met ramen of ventilatieroosters


In de buurt van luchthavens en stations gelden er stengere eisen voor de slaapkamers.

vereiste akoestische prestaties van de ramen uitgedrukt in RAtr


De RAtr die we vereisen van de ramen hangt af van:


  • de vereiste DAtr
  • het netto oppervlakte van de ramen in de ruimte
  • het aantal lm ventilatieroosters in geval deze voorzien worden
  • het volume van de ruimte


De Dne,ATr die we in het geval er ventilatieroosters voorzien zijn is 3 dB strenger dan de RAtr die we van de ramen eisen.

Dat er in een drukke stadsstraat strengere eisen gesteld worden aan de akoestische prestaties van de ramen spreekt voor zich.


Maar ook geldt dat hoe meer m² raam een ruimte heeft hoe hoger de RAtr van het raam moet zijn om voldoende straatlawaai te weren.

gevelgeluidisolatie raamkeuzen

Even terug naar het voorbeeldje dat we in het begin gebruikten.


  • Lgelijk aan 70 dB
  • de ruimte heeft slechts één gevelvlak met ramen/ventilatieroosters


geveloppervlak 13,5 m² - volume van de ruimte 54 m³


Eis: normaal akoestisch comfort


DAtr = het verschil tussen  het geluidsniveau buiten en binnen in een normaal bemeubelde ruimte is 70 dB - 34 dB + 0 dB = 36 dB


Bij 5m² raam zonder ventilatieroosters is de RAtr  die we van het raam eisen = 33,44 dB ≈ 33 dB.


Stel nu dat we een een raamoppervlak van 10 m² krijgen dan is de RAtr  die we van het raam eisen = 36,48 dB ≈ 35 dB.

Indien het raam voorzien wordt van ventilatieroosters dan eisen we een hogere van  RAtr het raam.

gevelgeluidisolatie ventilatierooster


  • Lgelijk aan 70 dB
  • de ruimte heeft slechts één gevelvlak met ramen/ventilatieroosters


geveloppervlak 13,5 m²

volume van de ruimte 54 m³


Eis: normaal akoestisch comfort


DAtr = het verschil tussen buiten en binnen in een normaal bemeubelde ruimte is 70 dB - 34 dB + 0 dB = 36 dB


Bij 4,8 m² raam met 2,5 lm ventilatieroosters is de RAtr  die we van het raam eisen = 38,83 dB ≈ 39 dB.


Merk op t.o.v. van de situatie zonder ventilatierooster wordt er een akoestische prestatie vereist die 6 dB hoger ligt.


De Dne,ATr  die aan het ventilatierooster gesteld worden = de van het raam + 3 dB = 42 dB.

Ook de diepte van de ruimte in verhouding met het geveloppervlak speelt een rol. Hoe ondieper de ruimte hoe hoger de akoestische prestaties die van het raam geëist worden. 

gevelgeluidisolatie raamkeuzen


  • Lgelijk aan 70 dB
  • de ruimte heeft slechts één gevelvlak met ramen/ventilatieroosters


geveloppervlak 13,5 m²


raamoppervlakte: 5 m² - geen ventilatierooster


Eis: normaal akoestisch comfort


DAtr = het verschil tussen buiten en binnen in een normaal bemeubelde ruimte is 70 dB - 34 dB + 0 dB = 36 dB


  • ruimte 2 meter diep = volume van 27 m³


    • de RAtr die van het raam geëist wordt is 36,44 dB ≈ 36 dB


  • ruimte 4 m diep = volume 54 m³


    • de RAtr die van het raam geëist wordt is 33,44 dB ≈ 33 dB


  • ruimte 8 m diep = volume 108 m³


    • de RAtr die van het raam geëist wordt is 30,43 dB ≈ 30 dB
gevelisolatie raamkeuze

Een raam is meer dan de beglazing alleen. Er moet ook rekening gehouden worden met de manier waarop het raam wordt aangesloten op het metselwerk en met de akoestische kwaliteiten van het raamkader.

VUISTREGEL


Als de geluisverwakkingsindex RAtr van de beglazing onder de 35 dB blijft dan heeft het raamkader geen negatieve impact op de akoestische prestaties van het raam.


Randvoorwaarde: goede lekdichtheid

Een goede lekdichtheid vereist minimaal een dubbele voegdichting en voldoende aantrekpunten zodat de dichtingen voldoende ingedrukt worden. 


Bij schuiframen kan de geluidsverzwakkingsindex RAtr van de beglazing nooit aan die van het raam worden toegekend.


Wanneer het raam aan akoestische prestaties hoger dan 35 dB moet voldoen dan is er niet alleen een verslag van de labotest van de beglazing maar ook van het raamkader noodzakelijk.


Bij akoestisch beter presterende raamkaders wordt één (of meerdere) kamer(s) verzwaard door deze bijvoorbeeld met zand op te vullen.


Het aantal kamers van de raamprofielen heeft een impact op de thermische prestaties maar niet op de akoestische prestaties. Voor de akoestische prestaties telt enkel de oppervlaktemassa van het raamprofiel, het materiaal en het aantal kamers speelt geen rol.


De meeste leveranciers beschikken echter niet over labotesten van het raamkader.

Let op met laboverslagen.


In het labo wordt er op een specifieke manier getest zodat enkel de transmissie doorheen het raamkader gemeten wordt. Als de aansluiting van het raamkader op het mestselwerk opgevuld wordt met gewoon PU-schuim dan heeft dit een negatieve impact tot 3 dB tot gevolg.


Idealiter wordt de ruimte tussen het raamkader en het metselwerk met minerale wol opgevuld. Dit brengt uiteraard extra werk en dus  kosten met zich mee. Opvullen met soepelblijvend PU schuim is ook een goede oplossing.

akoestisch PU-schuim

Foto Rectavit.

Uiteraard hebben ook andere fabrikanten dergelijke PU-schuimen in hun gamma.


Vraag na bij uw handelaar.

In het akoestisch labo test men steeds standaardformaten van 1m25 op 1m50. Als de ramen veel groter zijn dan is de werkelijke RAtr  tot 3 dB lager dan de  in het laboverslag vermelde RAtr


richtwaarden beglazing

akoestische waarde beglazing

bron WTCB


3-voudig glas biedt thermisch een meerwaarde maar niet akoestisch.

Let op: de dure investering in nieuwe ramen wordt teniet gedaan als de oude rolluiken niet worden aangepakt. Idealiter worden in een lawaaierige omgeving de oude  ingebouwde rolluikkasten vervangen door opzet rolluiken. Maar vaak merk ik  dat  bij klanten  enkel het raam vervangen werd en dat de rolluiken onbehandeld bleven.

Geen antwoord gevonden op uw vragen en toch akoestisch advies nodig? Lees meer.